WEB BİLGİ

1.Internet Nedir?

Tue, 04 Dec 2007 09:58:00 +0200

Internet, tum dunyayi kapsayan, 110 ulkeye dagilmis ve 2.000.000 dan fazla bilgisayari (host) birbirine baglayan yaklasik 5000 bilgisayar aginin toplamidir (Sekil-1). 1994 yili basinda yaklasik 12 milyon Internet kullanicisi bulunmaktadir. Internet genel bilgiye erisimi destekler ve elektronik posta (elektronik mail), konferans, bildiriler gibi konularda iletisim hizmetleri saglar. Butun bilgi ve servisler, Internet'i olusturan cesitli aglara dagitilmistir ve gecerli bir Internet adresi ve fiziksel baglantisi olan herhangi bir yerden ulasilabilir durumdadirlar. Kuruluslar Internet'e iki ana nedenden dolayi baglanmaktadirlar. Birincisi, Internet yararli bilgilere dunya capinda bir baglanabilirlik ve erisim saglar. Ikincisi, Internet'e baglanmak, kuruluslara ozel bir genis bolge agi kurmaktan daha ucuza mal olmaktadir. Amerika Birlesik Devletleri'nde Internet'in isletimi federal yonetimlerce vergi mukelleflerinin vergilerinden karsilanmaktadir. Internet'in kullanimi bir zamanlar arastirma, egitim ve devlet kuruluslarinin etkinlikleriyle sinirlandirildiysa da, son zamanlarda ticari kullanimi buyuk oranda artmistir. Bu gelismeler, bazi gozlemcileri Internet'in yakin gelecekte tamamiyla ozellestirilecegi yolunda spekulasyonlara itmektedir. Boyle bir durumda Internet kaynaklarina ulasim kullanim fiyatlarina gore belirlenebilecektir.

Tarihce

Internet'in ortaya cikisi Amerikan Federal Hukumeti Savunma Bakanligi'nin arastirma ve gelistirme kolu olan 'Savunma Ileri Duzey Arastirma Projeleri Kurumu'na (DARPA- Defence Advanced Research Project Agency) dayanir.1969'da cesitli bilgisayar bilimleri ve askeri arastirma projelerini desteklemek icin Savunma Bakanligi ARPANET adinda Paket Anahtarlamali Ag'i olusturmaya basladi. Bu ag, ABD'deki universite ve ar.. ( devamı )

2.Bilgisayar Aglari Temelleri

Tue, 04 Dec 2007 09:57:00 +0200

Iletisim Aglari Yapisal Modeli

Bu bolumde bilgisayar aglarinin birbirleri ile olan iletisimi (internetworking) konusunda bazi temel kavramlar hakkinda bilgi verilecektir.

OSI Referans modeli

Bilgisayarlar arasi iletisimin basladigi gunden itibaren farkli bilgisayar sistemlerinin birbirleri arasindaki iletisim daima en buyuk problemlerden birisi olmus ve bu sorunun ustesinden gelebilmek icin uzun yillar boyunca cesitli calismalar yapilmistir. 1980'li yillarin basinda Uluslararasi Standartlar Organizasyonu (International Standarts Organization-ISO) bilgisayar sistemlerinin birbirleri ile olan iletisiminde ortak bir yapiya ulasmak yonunde cabalari sonuca baglamak icin bir calisma baslatmistir. Bu calismalar sonucunda 1984 yilinda Acik Sistem Baglantilari (Open Systems Interconnection-OSI) referans modeli ortaya cikarilmistir. Bu model sayesinde degisik bilgisayar firmalarinin urettikleri bilgisayarlar arasindaki iletisimi bir standarda oturtmak ve farkli standartlar arasi uyumsuzluk sebebi ile ortaya cikan iletisim sorununu ortadan kaldirmak hedeflenmistir. OSI referans modelinde, iki bilgisayar sistemi arasinda yapilacak olan iletisim problemini cozmek icin 7 katmanli bir ag sistemi onerilmistir. Bir baska deyisle bu temel problem 7 adet kucuk probleme parcalanmis ve her bir problem icin ayri ayri bir cozum yaratilmaya calisilmistir. Bu 7 katmanin en altinda yer alan iki katman yazilim ve donanim, ustteki bes katman ise genelde yazilim yolu ile cozulmustur. OSI modeli, bir bilgisayarda calisan uygulama programinin, iletisim ortami uzerinden baska bir bilgisayarda calisan diger bir uygulama programi ile olan iletisiminin tum adimlarini tanimlar. En ust katmanda goruntu ya da yazi seklinde yola cikan bilgi, alt katmanlara indikce makine diline d.. ( devamı )

4.Yonlendirme

Tue, 04 Dec 2007 09:54:00 +0200

Bu bolumde farkli cografi noktalarda yer alan TCP/IP aglarinin birbirleri ile olan iletisiminin saglanmasi icin en onemli anahtar olan, yol bulma yani yonlendirme konusu aciklanacaktir.

Daha onceki aciklamalarimizda IP (Internet Protokol) katmaninin datagram'larin (TCP/IP’de iletisim icin kullanilan bilgi birim miktari) varis noktasina ulasmasini saglamakla yukumlu oldugundan bahsettik. Fakat bu islemin nasil yapilacaginin detaylarini incelemedik. Bir datagram'in varis noktasina ulastirilmasina 'yonlendirme' (routing) adi verilmektedir. Yonlendirmenin nasil yapildigini kavrayabilmek icin IP'nin dayandigi modeli anlamak gereklidir. IP katmani daima, bir sistemin bir aga bagli oldugunu varsayar. Ethernet tabanli bir ag uzerinde sadece karsi istasyonun Ethernet adresini bilmek yeterli oldugu icin hersey cok kolaydir. Fakat datagram'lar farkli aglar uzerindeki noktalara gonderilmek istendiginde sorunlar baslar.

Bir ag uzerinden diger ag uzerine gececek bilgi trafigini kontrol etmek, onu yonlendirmek gorevi genel olarak 'gecis noktasi aygitlarina' (gateway) aittir. Internet uzerinde IP protokolu kullanan aglarda bu isleri yerine getiren aygitlara yonlendirici (router) adi verilir. Boyle bir gorev ustlenen makina uzerinde birden fazla bilgisayar agi baglantisi yer alip, farkli aglarin bilgi trafikleri bu yolla birbirlerine iletilir. IP aglarindaki yonlendirme tamamen varis noktasi adresi temeline oturmaktadir. Ornegin ODTU'nun uluslararasi Internet baglantisini yapan yonlendirici 144.122.1.2 adresinde bulunmaktadir. Dolayisiyla 144.122.1 agi uzerinde yer alan diger sistemler 144.122.1.2 adresini yurt disi adreslere ulasmak icin gecis noktasi olarak tanimak zorundadirlar. Benzer bir sekilde Bilgisayar Muhendisligi bolumunun kampus omurga agina gecis noktasi olarak kullandigi bilgisayarin adresi de 144.122.71.1&#.. ( devamı )

5.Isimler ve Adresler

Tue, 04 Dec 2007 09:52:00 +0200

Adresleme stratejileri

Ilk bilgisayar sistemleri, kullanicilarin sayisal adresleri anlamalari ve kullanmalari temelinde tasarlanmislardi (sistem tablolari, yazici ve teyp uniteleri gibi cihazlar vs.). Daha sonra ortaya cikan sistemlerde harici cihazlar (yazici vs.) ve dosyalar daha anlasilir sembolik isimler ile gosterilmeye basladi. Benzer bir degisiklikte ag baglantilarinda yasandi. Once bilgisayarlar arasi noktadan noktaya bagli ag teknolojisi ortaya cikti ve alt seviye donanim isimleri makinalari tanimlamada kullanildi. Ancak pek cok bilgisayarin birbiri ile baglantisi gundeme geldiginde ust seviye adresleme yapisina gereksinim dogdu. Kullanicilar pek cok makinadan olusan hesaplama ortamlarinda makinalari tanimlamak icin anlasilir sembolik isimlere sahip bir adresleme yapisini talep ettiler. Bilgisayar sayilarinin gunumuze gore cok az olmasi sebebi ile baslangicta sadece makinanin kullanim amacina yonelik bir adlandirma yontemi kullanildi (personel, arastirma, muhasebe, gelistirme vs.). Ancak makina sayisinin artmasi ile sembolik yeni isimlerin bulunmasi ve tum bu birbirine bagli sistemlerin adlarinin bir merkezden kontrolu zorlasmaya basladi.

Adresleme problemlerini en aza indirmek icin, merkezi olarak bilgisayar isimlerinin kontrolu ve kayidi yerine daha uygun bir sistem olarak siraduzensel (hiyerarsik) ve otoritenin dagitildigi merkeziyetci olmayan bir adresleme sistemi getirildi. Bu sistemde adresleme en genelden ozele dogru yapilmakta ve her adres seviyesinin kontrolu yetkisi de dagitilmaktadir. Bu yapiya 'Alan Isimlendirme Sistemi-Domain Name Sistem' veya kisaca DNS ismi verilmektedir. Hiyerarsik yapidaki Alan (Domain) isimleri kavramini biraz daha detayli inceleyelim.

Alan (Domain) ismi birbirinden bir nokta (.) ile ayrilan, siraduze.. ( devamı )

6. Arayuz Kurulusu

Tue, 04 Dec 2007 09:51:00 +0200

Bilgisayarlar arasinda kullanilan iletisim altyapisinin sabit olmasi ve daima ayni fiziksel alt yapinin kullanilmasi durumunda bilgisayar agi arayuzunun (interface) ag yazilimina tanitilmasina gerek kalmaksizin ag kurulusu yapilabilirdi. Ancak gunumuz bilgisayar aglarinda kullanilan fiziksel ag alt yapisi kullanim cesitliligine gore cok degisik ozelliklere sahiptirler. Bina iclerinde kurulu yerel aglar farkli bir fiziksel yapi kullanirken kitalar arasi ag baglantilari icin tamamen farkli bir yapi kullanilmaktadir. Tum bu cesitlilik sebebi ile iletisim agi yazilimina her arayuz ayri ayri tanitilmak ve karakteristiklerine gore konfigurasyonu yapilmak zorundadir.

TCP/IP fiziksel alt yapidan tamamen bagimsiz bir sekilde dizayn edildigi icin, adresleme ag donanimi seviyesinde degil de ag yazilimi seviyesinde kontrol edilmektedir.

Bu bolumde TCP/IP kullanilan aglardaki ara yuz kurulusunun nasil yapildigi standart UNIX komutu olan ifconfig komutu kullanilarak ve ornekler verilerek anlatilacaktir.

- ifconfig komutu

ifconfig ag arayuzlerinin (bir bilgisayarin birden fazla ag arayuzu olabilir) kurulus ve kontrollerinde kullanilan bir komuttur. Her arayuze Internet adresinin, subnet maskesinin ve broadcast adresinin verilmesinde kullanilir. Bir ornek uzerinden inceleyecek olursak:

# ifconfig le0 144.122.199.20 netmask 255.255.255.0 broadcast 144.122.199.255

ifconf.. ( devamı )

7. INTERNET Baglantisi Icin Alternatif Cozumler

Tue, 04 Dec 2007 09:48:00 +0200

Internet bugun icin gerek kullanici sayisi ve gerekse sagladigi olanaklar bakimindan dunyanin en yaygin ve etkin bilgisayar agidir. Hemen her turlu bilgisayarin birbiri ile olan iletisimini en kolay ve guclu sekilde saglayan bir cozumdur. Internet uzerinde, egitim ve arastirma kurumlarindan, ticari, hukumet ve askeri kurumlara kadar yaygin bir yelpaze icinde cok degisik onbinlerce bilgisayar agi yer almaktadir. Boyle muazzam buyuklukteki bir bilgiler kaynagindan ulkemizden de mumkun oldugu kadar cok sayida kisinin yararlanmasinin zamani gelmis ve hatta gecmektedir. Eger amac bilgi cagina ulasmak, ona ayak uydurmak ise bu konuda elimizdeki en onemli ve en kolay ulasilabilir kaynaklardan biri Internet'’tir.

Bu bolumde, bu buyuk bilgi kaynagina ulasmanin yollari, kurum ya da kisilerin Internet baglantisini saglamak icin ne yapmalari gerektigi, alt yapi olarak nelere ihtiyaclari olacagi ve degisik baglanti yollarindan hangilerini kullanabilecekleri anlatilacaktir.

Internet agina ulasmak isteyen kisi ve kurumlarin bu baglantiyi gerceklestirebilmesi icin temel bazi konularda karar vermesi gerekmektedir. Bunlarin en onemlisi baglanti turudur. Temel baglanti turlerini genel olarak iki sinifa ayirabiliriz.

A - Kisisel (veya tek kullanicili) bir bilgisayar ile yapilacak terminal turu baglanti.

B - Bir yerel ag ya da cok kullanicili bir bilgisayar ile yapilacak baglanti (Dugum- Node ya da Gecis Kapisi-Gateway olmak).

Yukaridaki baglanti turleri de kendi iclerinde, kullanilacak donanim ve PTT imkanlari nedeni ile degisiklik gosterirler. Sirayla baglanti turlerini ayrintilari ile inceleyelim.

A-Kisisel (veya tek kullanicili) bir bilgisayar ile terminal turu baglanti.. ( devamı )

B-2. Gerekli Yazilim ve Donanim

Tue, 04 Dec 2007 09:10:00 +0200

Baglanti icin gerekli fiziksel altyapi secimi yapildiktan sonra nasil bir donanim ve yazilimin bu amacla kullanilacagi sorusu gundeme gelir. Tum bu yazilim ve donanimin temel gorevi IP yonlendirme islemini yapmaktir. Yani yerel agdan gelen ve Internet’e gitmesi gereken paketleri dis hat (X.25, kiralik hat, dial-up telefon hatti) uzerinden Internet’e ve disardan (yani Internet’den) gelen bilgiyi yerel ag uzerindeki ilgili bilgisayara yonlendirmektir (bu yonlendirme isleminin nasil yapildigi daha onceki bolumlerde detayli olarak anlatilmisti). Bu amacla kullanilacak cozumler icin degisik alternatifler mevcuttur. Bilgisayar aglari konusunda uzmanlasmis bazi sirketlerin urettikleri cihazlar baglanti icin kullanilabilecegi gibi ucretsiz temin edilebilen bazi yazilimlar ve cok ucuz elde edilebilecek donanimlar ile de Internet baglantisi saglanabilir.

X.25 turu bir baglanti icin cok fazla bir secenek bulunmamaktadir. Zira bu tur baglanti X.25’e ozgu ozel yazilim ve donanim gerektirmektedir (bazi sistemler donanima ihtiyac duymamakta sadece yazilim yeterli olmaktadir). Cok kullanicili bir bilgisayar ile baglanti yapmak isteyen kurumlar sistemleri uzerinde calisan boyle bir yazilim ve donanimin bulunup bulunmadigini ve fiyatini cihazin saticisi olan ilgili firmadan ogrenmelidir. Benzer sekilde, baglanti icin bir yonlendirici kullanilacaksa yonlendirici uzerinde de X.25 yazilim destegi bulunup bulunmadigi detayli olarak arastirilmalidir. Cizim-20’de bu baglanti turu sekil uzerinde gosterilmektedir.

Kiralik hat ve Dial-up turu baglantilar icin alternatif cihaz yelpazesi daha genistir. Internet baglantisi saglamak icin yazilmis cok sayida ucretsiz yazilim mevcut olup bu yazilimlarin performansi da oldukca iyidir. Bu noktada ucretsiz ya da en az harcama ile saglanacak bir cozum ile nispeten pahali cihazlar arasinda.. ( devamı )

Cizim-22 Yonlendirici ile gerceklestirilen baglanti

Tue, 04 Dec 2007 09:08:00 +0200

B-3 Fiziksel Baglanti Sonrasi

Bir yerel agin baglantisinin tam anlamiyla yapilabilmesi icin fiziksel baglanti ve gerekli yazilim donanimin yani sira yerine getirilmesi gereken son bir kac nokta daha vardir. Bunlar :

a- IP-numarasi edinilmesi,

b- Kurum alt-domain adinin belirlenmesi,

c- DNS ve SMTP kurulmasi,

olarak siralanabilir.

a-IP numarasi edinilmesi:

Her kurum kendi yerel bilgisayar aginda kullanmak uzere bir IP adresine sahip olmalidir. Kurumun bilgisayar agina bagli bilgisayar sayisina ve tahmin edilen genisleme sayilarina gore uygun miktarda IP adresi TR-NET NCC (Turkish Internet - Network Coordination Center) tarafindan ilgili kuruma tahsis edilir. Yurt disindan bir blok halinde Turkiye’nin kullanimi icin ayrilan IP adreslerinin dagitimi Turkiye Internet Proje Grubunca (TR-NET NCC) yapilmaktadir. Bilindigi gibi uluslararasi platformda varolan Internet adresleri hizla tukenmektedir. Dolayisiyla A ve B-sinifi IP adres dagitimi tum dunyada yapilmamakta sadece C-sinifi adresler dagitilmaktadir. Genellikle kurulu olan basit yerel aglarda Ethernet teknolojisi kullanilmaktadir ve bir ince Ethernet kablosu ile kurulan Ethernet agi segmentinde en fazla 30 kisisel bilgisayar yer almaktadir. Ancak bir C-sinifi adres ile 254 tane bilgisayari adreslemek mumkundur. Bir C-sinifi adresin subnet metotlari kullanilmadan boyle bir segmente verilmesi 224 adet adresin bosa gitmesi anlamina gelir. Dolayisiyla kurumlar kendilerine verilen adres alanlarini subnet yonteminden yararlanarak parcalarlarsa daha verimli kullanmis olurlar. Subnet konusu icin daha onceki bolumlerde gerekli teknik aciklamalar detaylari ile verilmistir. .. ( devamı )

Internet Baglantisi Icin Kullanilacak Ideal Bilgisayar Sistemleri

Tue, 04 Dec 2007 09:07:00 +0200

Internet baglantisi icin kullanilacak bilgisayarin oncelikle TCP/IP protokoller setine sahip olmasi gerekmektedir. Bu setin ana elemanlari Telnet, FTP ve SMTP gibi kullaniciya hizmet veren servisler olup bunun yaninda DNS (Domain Name Sistem) gibi onemli yan servislerinde bulunmasi tercih edilir. Hem genel amacla kullanilabilecek hem de ag servislerini (LAN ve WAN) sagliyabilecek bilgisayarlar icin en ideal cozum UNIX tabanli sistemlerdir. Bu sistemler hem endustri standardi olmus acik yapilari ve hem de TCP/IP protokoller setini dogal olarak barindirmalari nedeni ile en uygun cozumdurler.

Personel Gereksinimi

Internet baglantisinda en onemli konulardan biri de bilgisayar agini kontrol edecek ve onu surekli calisir tutacak insan gucudur. Bilgisayar agindan en yuksek verimin alinabilmesi icin kurumun buyuklugune bagli olarak en az bir (tercihan Bilgisayar Muhendisi), kurumun buyuklugune gore gerekirse daha cok sayida personel bu is ile sorumlu olmali ve konu ile ilgili her turlu konfigurasyon, IP adresleme, yonlendirme (routing), servislerin kurulusu, kullanici egitimi ve dokumantasyon calismalarini yapmalidir.

Dokumanlarin Okunmasi

TR-NET merkezinde degisik kurumlardan gelen baglanti isteklerini yerine getirmek ve surekli olarak Internet kullanicilarinin sayisini yukseltmek bu konuda emegi gecen kisilerin en cok zevk aldigi noktadir. Ancak gerek baglantisini yapan ve gerekse yapmak icin girisimde bulunan kurum ve kisilerin en buyuk eksiklikleri ellerindeki dokumanlari okumadan, gerekli calismayi ve bilgi birikimini saglama cabasi gostermeden, teknik olarak bilgisi oldugunu bildigi kisilere sorarak ogrenme yoluna gitmeleridir. Bu tabii ki soran kisi acisindan pratik bir yol olmaktadir ama yuzlerce kisinin bagli oldugu bu servis uzerinde tum soru.. ( devamı )

Netscape (Ağ Tarayıcısı)

Tue, 04 Dec 2007 09:01:00 +0200

Netscape, Netscape Communications Corporation tarafından geliştirilen, ama şimdi AOL tarafından geliştirilen tarayıcıların genel adıdır. Ücretsiz olarak kullanıma sunulan Netscape eskiden ağ tarayıcılarının lideriydi. Şu an çok az kullanıcı tarafından kullanılıyor.

.. ( devamı )